Papryka ostra

Capsicum annum - Gutera

Roślina wieloletnia pochodząca z Meksyku. W uprawie jest uprawiana jako roślina jednoroczna i może osiągnąć wysokość 0,5–1,5 m. Ma naprzemiennie ułożone lancetowate liście. Kwiaty są białe, pięciokrotne. Owocem jest strąk, którego naturalny kolor to czerwony. Uprawia się trzy tysiące odmian papryki, słodkich i ostrych. Za ostrość odpowiada alkaloid kapsaicyna. Początkowo była uprawiana jako roślina ozdobna. Jej wykorzystanie jako przyprawy, ewentualnie jako warzywa, przyszło dopiero później. Obecnie wykorzystuje się głównie dwa gatunki papryki. Pierwszym jest papryka roczna (Capsicum annuum). Kolejną papryką szeroko wykorzystywaną do produkcji przypraw są odmiany gatunku Capsicum frutescens, oznaczane jako chilli. Ogólnie jednak papryki dzieli się na sześć grup: papryki igłowate (typ węgierski), papryki kwadratowe, papryki jabłkowe, kapie, rogi byka i barana oraz przyprawowe czyli chilli.

Papryki zawierają dużo potasu, fosforu i sodu oraz są między innymi ważnym źródłem witaminy C, U i karotenu. Odmiany warzywne stosuje się na świeżo, do sałatek lub w kuchni zimnej i ciepłej. Przyprawowe są doskonałą pikantną przyprawą! Papryki mają szerokie zastosowanie, mogą być obrabiane termicznie, jedzone na zimno, nadają się do przygotowania sałatek, potraw azjatyckich czy do marynowania. Są świetnym dodatkiem podczas diet.

DATA WAŻNOŚCI: 12.2020

Jak uprawiać paprykę

• Wymaga ciepłego, słonecznego, osłoniętego stanowiska. Optymalny zakres temperatur podczas wegetacji to 18–23°C. Temperatury poniżej 14 i powyżej 30°C są ekstremalne i nie służą papryce. Papryki sadzimy po 2 obok siebie. Paprykę warto na bieżąco podwiązywać. Idealne jest przymocowanie rośliny do wiodącego kija zarówno przy dolnej części rośliny, jak i przy górnej części. Ważne jest regularne podlewanie oraz usuwanie chwastów wokół roślin. W żadnym wypadku nie podlewamy i nie zraszamy podczas bezpośredniego słońca, ponieważ moglibyśmy je poparzyć. W tunelu foliowym czy szklarni papryki wyrosną również znacznie szybciej, głównie dzięki temperaturze i wilgotności. Papryki regularnie kontrolujemy, czy nie są zaatakowane przez szkodniki, czy nie pojawiają się objawy chorób fizjologicznych czy grzybowych.

• Paprykę wysiewamy od stycznia najpóźniej do końca marca. Aby ułatwić sobie wysiew, możemy je wysadzać do torfowych tabletek jiffy. Jeśli wybieramy wysadzanie do substratu, powinien on zawierać perlit zmieszany w odpowiedniej proporcji z ziemią bogatą w składniki odżywcze. Możemy więc użyć specjalnego substratu do wysiewu, który mieszamy z perlitem lub piaskiem. Nasiona wysadzamy około 1 cm głęboko. Wysadzone nasiona zabezpieczamy Previcurem, zapewniając tym samym ochronę przed wyleganiem roślin kiełkujących. Temperatura musi wynosić około 25 stopni Celsjusza. Wilgotność powietrza nie powinna się zmieniać dla prawidłowego wzrostu sadzonek. Siewki potrzebują dużo światła, aby się nie wyciągały. Gdy na małych roślinach wykiełkują przynajmniej dwa listki, nadchodzi czas przesadzenia ich do doniczki. Rośliny z bryłą korzeniową przepikujemy na stałe stanowisko w rozstawie 60–70 cm x 25–40 cm.

• Papryki wymagają gleby próchniczne j, żyznej z wystarczającą ilością dostępnej wody glebowej i pH w zakresie 6,5–7,5.

• Podstawowym nawożeniem jest zarobienie w glebę, gdzie będziemy wysadzać papryki, dojrzałego obornika krowiego, ewentualnie kompostu. To nawożenie wykonujemy jesienią. Jesienią jednocześnie wapnujemy powierzchnię dawką około 3,6 kg/m2 mielonego wapna lub 2 kg/m2 w zależności od gleby na stanowisku. Przed wysadzką warto zarobić w glebę 50–70 g/m2 nawozu NPK z wyższym udziałem azotu. Podczas wegetacji dokarmiamy nawozem rozpuszczalnym w wodzie NPK - Cererit, Kristalon. Ważne jest, aby nawóz rozpuszczalny w wodzie jednocześnie zawierał mikroelementy! Nawóz aplikujemy co 14 dni.

• Papryki bywają atakowane przez szkodniki ssące, takie jak mszyce, mszyca szklarniowa lub przędziorki. Do ochrony możemy użyć preparatu Mospilan, Decis Mega czy preparatu Symfonie od Natury.

  Przy dużej wilgotności powietrza mogą być atakowane owoce przez pleśnie i grzyby. Najbardziej znanymi chorobami grzybowymi są szara i biała zgnilizna. Ochroną przed tymi chorobami grzybowymi jest odpowiedni preparat Ortiva.

  Niebezpieczna jest bakteryjna plamistość roślin papryki. Nekrotyczne owoce dotknięte tą plamistością zwykle pękają i są zniszczone. Różnokolorowe plamy szczególnie na owocach powoduje choroba bakteryjna zwana brązowieniem. Przy tych atakach roślin najlepszym sposobem jest ich likwidacja.

  Niedobór wapnia w glebie, nieregularne nawadnianie czy obecność potasu w glebie powoduje zaburzenia fizjologiczne. Te niedobory mogą objawiać się zaburzeniami owoców, liści, kwiatów, które często są mylone z chorobą grzybową. W przypadku, gdy rośliny są zaatakowane przez nekrozę, przestrzegamy równomiernego nawadniania, wystarczającego odżywiania i zabezpieczamy je na przykład skutecznym chlorkiem wapnia lub specjalnym nawozem dolistnym.

• Papryki uprawiane dla zielonych owoców zbieramy już w połowie lipca. Owoce czerwone lub żółte zbieramy dopiero pod koniec sierpnia i we wrześniu. Papryki przyprawowe (chilli) zbieramy jesienią, jeśli są uprawiane na zewnątrz lub w szklarni.