Dzięki zawartości olejków eterycznych lawenda była popularna już w starożytności, a za pośrednictwem mnichów dotarła przez Alpy do Europy Środkowej. Obecnie występuje głównie w południowej Europie, a tylko we Francji znajduje się jedyny region śródziemnomorski, gdzie lawenda jest uprawiana w celu pozyskiwania olejku lawendowego, który jest potrzebny jako surowiec dla przemysłu perfumeryjnego. Komercyjne plantacje uprawy lawendy znajdziemy również na Węgrzech czy w Bułgarii.
Fioletowo-zielona królowa ziół - lawenda
Na temat historii lawendy lekarskiej wiadomo bardzo dużo. To wyjątkowe zioło pochodzi z basenu Morza Śródziemnego, a jego nazwa wywodzi się od łacińskiego słowa lavare, co w tłumaczeniu oznacza myć i odnosi się do stosowania lawendy w esencjach i olejkach do kąpieli. Dzięki olejkom eterycznym lawenda była popularna już w starożytności, a za pośrednictwem mnichów dotarła przez Alpy do Europy Środkowej. Obecnie występuje najbardziej w południowej Europie, a tylko we Francji znajduje się jedyny region śródziemnomorski, gdzie lawenda jest uprawiana w celu pozyskiwania olejku lawendowego, który jest potrzebny jako surowiec dla przemysłu perfumeryjnego. Komercyjnie wykorzystywane obszary do uprawy lawendy znajdziemy również na Węgrzech czy w Bułgarii.
Lawenda lekarska Lavandula angustifolia to zimoodporny półkrzew osiągający do 75 cm wysokości, z silnym rozgałęzieniem i wyprostowanymi gałązkami. Liście są siedzące, liniowe do wąsko lancetowatych. Pachnące kwiaty są efektownie ułożone w końcowych kłosach, korona ma dwuwargową, pięknie fioletową barwę. Lawenda zwykle kwitnie od czerwca do sierpnia. Owocem tego wyjątkowego zioła są rozłupnie, które są brązowe do ciemnobrązowych, błyszczące. W naszych okolicach często uprawia się odporne hybrydy lawendy, jak np. Lavandula x intermedia, czy skrzyżowana lawenda szerokolistna Lavandula latifolia. Obie te odmiany są równie odpowiednie do zbioru.
Uprawa lawendy nie jest szczególnie wymagająca. Dobrze się jej wiedzie w słonecznym miejscu, a jeśli mamy ją umieszczoną w ogrodzie, to idealne miejsce do jej uprawy powinno mieć odpływ wody. Lubi miejsca przy suchych ścianach albo na skalniakach, odpowiednia jest gleba słabo wapienna, bardziej sucha. Liczne formy kulturowe i odmiany są wysadzane w ogrodach, parkach czy nawet na rondach. Możemy lawendę również wysiać w szklarni, umieścić w skrzynkach okiennych. Nasiona wstępnie uprawiamy i w maju wysadzamy rośliny w odległości około 30 cm od siebie. Możemy również pobrać sadzonki ze starszych krzewów, które następnie wysadzamy.
Substancji czynnych w lawendzie jest mnóstwo, dlatego lawenda jest wykorzystywana w dużej mierze w różnych gałęziach zarówno przemysłu, jak i jako zioło do kuchni czy roślina lecznicza. Lawenda zawiera olejki eteryczne o wysokiej zawartości linaloolu, octanu linalilu i związków aromatycznych takich jak geraniol, cyneol czy pochodne kumaryny. Do celów leczniczych zbiera się od czerwca do sierpnia kwiaty krótko przed pełnym rozwinięciem. Kwiaty, które są przeznaczone do suszenia, przycina się w czasie, gdy dopiero zaczynają się otwierać. Młode liście, które chcemy użyć jako przyprawa, możemy zrywać w każdej chwili. Do woreczków zapachowych używamy kwiatów, można jednak ciąć również liście, a to od lipca do września, ponieważ możemy wykorzystać również przekwitłe kwiatostany, gdyż dla naszej szafy mają jeszcze wystarczająco dużo aromatu.
Jak już wspominaliśmy, lawenda ma wszechstronne zastosowanie. Dlatego mamy dla Was wskazówki, które na pewno wykorzystacie, jeśli zdecydujecie się uprawiać lawendę w domu lub już ją uprawiacie. Nasza wskazówka: Poduszka z lawendą – jest doskonała umieszczona w łóżku, ponieważ przyzywa sen. Pachnący woreczek nie tylko rozprzestrzenia wspaniałą świeżość w szafie, ale również przede wszystkim odpędza owady, głównie mole. Otrzymujemy go tak, że pachnące kwiaty wkładamy do płóciennych woreczków lub do chusteczek, które zawiązujemy i regularnie wymieniamy. Kąpiel lawendowa – zalewamy pełną garść kwiatów lawendy litrem wrzątku i napar pozostawiamy jak herbatę, a następnie odcedzamy do wody w wannie. Taka kąpiel korzystnie działa przy napięciu nerwowym, przy bezsenności lub przy osłabieniu spowodowanym na przykład zmianą pogody czy przy zmianie pór roku. Jeśli nie macie dostępu do lawendy, zalecamy stosowanie naszego olejku eterycznego lawendowego.
-jn-