Szczypiorek do każdej kuchni

Szczypiorek do każdej kuchni

Pochodzenie szczypiorku jest śródziemnomorskie, rośnie również na wyższych wysokościach. Należy do rodziny czosnkowatych (łac. allium schoenoprasum). Szczypiorek uprawiany jest już od średniowiecza. Na czeskich grządkach jest bardzo rozpowszechniony. Jest to odpowiednia i smaczna roślina ziołowa, która dobrze uprawia się w doniczce za oknem i dobrze urozmaica każde danie. Jest dekoracyjny również latem, kiedy obficie kwitnie i ozdobi nie tylko warzywną grządkę.

W zależności od odmiany kwitnie od białego przez fioletowy do ciemnofioletowego koloru. Jest wieloletnią rośliną cebulową tworzącą ciemnozielone, długie, wąskie, rurkowate liście, długie do 30 cm.

Odmiany szczypiorku:

• delikatny - wczesna odmiana przyjemnego smaku zawierająca witaminę C
• praski - wysoko plenna odmiana ostrzejszego smaku, która ma dłuższe, ciemnozielone liście, zawierająca witaminę C
• chiński - szczypiorek wyższego wzrostu 35-45 cm, ma płaską nać z czosnkowym aromatem, zawiera witaminę C
• erecta - wczesna, wysoko plenna odmiana, która ma bardziej aromatyczny smak i jest odpowiednia do uprawy w doniczce, zawiera witaminę C

Siew i uprawa szczypiorku

Szczypiorek można uprawiać nie tylko w ogródku, ale i za oknem w skrzynce lub między oknami w doniczce. Jest mrozoodporny i możemy go uprawiać i zbierać przez cały rok. Nasiona szczypiorku są czarne, drobne i błyszczące.

Szczypiorek wysadzamy w miejscach, gdzie jest dużo światła. Wymaga słonecznego stanowiska, ewentualnie półcienia. Gleba żyzna, humusowa, wapienna. Tzw. stanowiska ciepłe.

Szczypiorek możemy przedhodować w szklarni lub inspekcie. Dla wczesnych zbiorów wysiewamy już pod koniec zimy do skrzynki na okno lub do inspektu i pod koniec wiosny przesadzamy na grządkę.

Siew bezpośredni przeprowadzamy w marcu do kwietnia na grządkę. Możemy przedhodować również w szklarni. Przy siewie zachowujemy procedurę i szczypiorek siejemy płytko, niezbyt głęboko - płytki siew. Szczypiorek możemy dalej rozmnażać i dosiewać aż do sierpnia. W tym samym miejscu szczypiorek nie powinien być dłużej niż 3 lata. Jeśli sadzimy więcej roślin, sadzimy je w rozstawie 40x40 cm, lub w rzędzie 15x40/60 cm. Przy przesadzaniu szczypiorek powinien dorosnąć do wysokości 10cm.

Szczypiorek regularnie podlewamy. Gdy tylko szczypiorek nam wyrośnie, zaczynamy dokarmiać, najlepiej kompostem.

6 tygodni po wysiewie zbieramy i to kilkakrotnie do jesieni. Powinien mieć już szczypiorek 20-30 cm długie, cienkie, rurkowe liście. Jeśli chcemy mieć lepsze zbiory, delikatne i smaczne liście - kwiatostany szczypiorku wyłamujemy. Liście są wtedy mniej twarde. Przy regularnym zbiorze szczypiorek odrastaje nowymi liśćmi.

Szczypiorku nie ścinamy zbyt nisko nad ziemią, aby nie uszkodzić centrów wzrostu. Im mocniejszy ma szczypiorek pąk, tym lepszy jest smak. Otwarty pąk oznacza przejrzałość.

Szczypiorek rozmnażamy albo przez wysiew, albo przez podział starszych kęp.

Październik jest ostatnim miesiącem na wykopanie kęp szczypiorku z grządki i przesadzenie do doniczek. Po wykopaniu z grządek przesadź do doniczki i pozostaw w chłodzie. Gdy zimą będziesz potrzebować ziela, wynieś je na światło i zapewnij obfite podlewanie.

Pożyteczne zioło

Szczypiorek służy nie tylko jako dodatek do potraw, lecz również swoimi pięknymi fioletowymi, kulistymi kwiatami tworzy szybko rosnące obramowania grządek. Silne olejki eteryczne, które wydzielają jego kwiaty i korzenie, zapobiegają porażeniu kwitnących bylin przez mączniaka i chronią truskawki przed pleśnią. Angielscy ogrodnicy twierdzą, że szczypiorek i czosnek pomagają przeciwko kędzierzawości liści brzoskwiń, a jeśli uprawia się je w sąsiedztwie róż, chroni je przed czarną plamistością. Podobne działanie mają również inne gatunki czosnków.

Zdrowy szczypiorek

Szczypiorek ma wysoką wartość biologiczną, zawiera dużo witaminy C, B, karoten, wapń, potas, fosfor i żelazo. Olejki eteryczne mają korzystny wpływ na wspieranie trawienia i regulują ciśnienie krwi.

Szczypiorek w kuchni

Szczypiorek nadaje się do zimnej kuchni: past do smarowania, majonezów, na chleb. Również do ciepłej kuchni do doprawiania tłuczonych ziemniaków, roladów, ziołowych marynaty do grillowanego mięsa. Nie nadaje się do suszenia, lepiej pocięty szczypiorek zamrozić porcjami, rozmrożony smakuje jak świeżo zerwany.