Jak na przyspieszenie - uprawiaj szybciej

Wymuszanie roślin to sposób uprawy, który skraca czas od wysiewu nasion do kwitnienia rośliny lub jej zbioru. Najczęściej wykorzystywane jest do uprawy warzyw poza normalnym sezonem wegetacyjnym (uprawa w szklarniach, inspektach lub tunelach foliowych), jednak stosuje się je również do planowania kwitnienia roślin ozdobnych. Do najczęściej wymuszanych kwiatów należą tulipany, narcyzy, hiacynty i inne atrakcyjne ogrodniczo rośliny cebulowe.

Dobrym przykładem wymuszania drzew jest cięcie gałązek wiśni (tzw. barbórki), które w wazonie pięknie rozkwitają do Świąt Bożego Narodzenia. Wymuszanie roślin nie jest skomplikowane, ale wymaga pewnej dozy cierpliwości i staranności. Zasada wymuszania polega przede wszystkim na wyższej temperaturze, w której uprawia się rośliny. Niektóre gatunki oprócz temperatury są wrażliwe również na długość nasłonecznienia, dlatego wymuszanie takich roślin jest bardziej skomplikowane.

Rozkwitnięte tulipany wprowadzą wiosenną atmosferę i przepędzą zimę

Najlepszym sposobem na wprowadzenie wiosennej atmosfery są rozkwitnięte doniczki. Wymuszanie roślin cebulowych nie jest sprawą skomplikowaną, ale trzeba się do niej przygotować z odpowiednim wyprzedzeniem. Do wymuszania nadaje się cały szereg roślin cebulowych. Odpowiednie są przylaszczki, śnieżyczki, scylle, szafrany bulwiaste, hiacynty, tulipany i narcyzy.

Cebulki przeznaczone do wymuszania sadzi się do doniczek już we wrześniu. Przy sadzeniu umieszcza się je tak, aby wystawały ich czubki. Konieczna jest lekka ziemia z dodatkiem piasku, torfu, ewentualnie perlitu. Do wymuszania nadają się wyłącznie okrągłe cebulki, większe i na pierwszy rzut oka nieuszkodzone. U tulipanów i narcyzów o wielkości co najmniej 3 cm, u hiacyntów 5 cm. Tylko u tych większych cebulek można założyć, że mają wystarczającą ilość substancji zapasowych i na wiosnę pięknie rozkwitną. Cebulki najlepiej sadzić w grupach po 3 do 5, ponieważ w czasie kwitnienia wyglądają wtedy najlepiej. Tylko hiacynty sadzimy osobno.

Bardzo efektownym sposobem jest obsadzanie skrzynek kilkoma gatunkami roślin cebulowych jednocześnie.

Pojemniki dobrze jest umieścić w inspekcie lub w szklarni (zagłębione w ziemi) i tam pozwolić cebulkom się zakorzenic. Po kilku miesiącach zaczyna się przenoszenie do pomieszczeń o wyższej temperaturze. W grudniu można rozpocząć przenoszenie drobnych roślin cebulowych takich jak przebiśniegi i śnieżyczki, w styczniu hiacynty i scylle, w lutym tulipany, a na początku marca narcyzy.

Uwaga na temperaturę uprawy

Pojemników z roślinami nie należy od razu wystawiać na temperaturę pokojową, rośliny muszą się najpierw zahartować. Najpierw rośliny umieszcza się w nieogrzewanym pomieszczeniu lub w korytarzu, w którym temperatura wynosi od 10 do 12°C. Mniej więcej po dwóch tygodniach można je przenieść do pomieszczeń o temperaturze 16 do 18°C.

Rośliny rozkwitną w ciągu 3 do 6 tygodni od wyjęcia z szklarni. Czas zależy od gatunku rośliny, a także od konkretnych warunków środowiska. Przy kiełkujących roślinach należy zadbać o wystarczające podlewanie. Po przekwitnięciu umieszczamy cebulki z powrotem w ziemi, ale również w tym przypadku ważne jest dbanie o stopniowe hartowanie (tj. stopniowe obniżanie temperatury). Do pędzenia można używać cebulki wielokrotnie, ale nie dwa lata z rzędu.

Własne warzywa łatwo i szybko

Do pędzenia nadają się przede wszystkim warzywa z krótszym cyklem wegetacyjnym. Najczęściej uprawianą w ten sposób warzywą jest sałata głowiasta, ale odpowiednie są również kalarepa, pomidory, kalafior, papryka, ogórki sałatkowe czy bakłażan. Bardzo odpowiednią i nieskomplikowaną rośliną jest rzodkiewka. Do pędzenia warzyw wykorzystujemy przede wszystkim specjalnie wyhodowane odmiany, obecnie są łatwo dostępne praktycznie w każdym ogrodnictwie.

Jeśli mamy do dyspozycji inspekt, możemy rozpocząć ogrodnictwo już w drugiej połowie marca. Wysiew nasion przeprowadza się najlepiej do skrzynki lub innego niskiego naczynia. Doniczki nie są w tej fazie zbyt odpowiednie, trudniej się nimi manipuluje i są niepotrzebnie głębokie. Substrat musi być lekki i przewiewny. Można go stworzyć poprzez zmieszanie dojrzałego, przesianego kompostu z torfem, ewentualnie perlitem.

Można również zakupić specjalne mieszanki z oznaczeniem "do wysiewu". Ziemię wkładamy do pojemników, lekko ubijamy i wyrównujemy. Nasiona są następnie wysadzane albo na całej powierzchni, albo w rzędach. Przed wysadzeniem warto namoczyć nasiona w wodzie, dzięki czemu nastąpi ich napęcznienie i wspomoże się w ten sposób kiełkowanie. Przed wysadzeniem do substratu pozwalamy jednak nasionom wyschnąć.

Po umieszczeniu w substracie podlewamy odstałą wodą, najlepiej za pomocą rozpylacza, który nie spowoduje spłynięcia nasion razem. Podlewanie powtarzamy kilkakrotnie. Następnie lekko przykrywamy ziemią i zakrywamy pokrywą. Nadal dbamy o regularne podlewanie. Jeśli nasiona wyschną, z dużym prawdopodobieństwem już nie wykiełkują. Idealna temperatura do kiełkowania to 18 do 25°C. Ważne jest również dbanie o regularne zdejmowanie górnej pokrywy inspektu, dzięki czemu reguluje się temperaturę i wilgotność powietrza. Zapobiega się w ten sposób rozwojowi pleśni.

Przy pędzeniu używaj do podlewania raczej rozpylacza. Jest delikatniejszy.

Kolejnym etapem jest pikowanie

Pikowanie roślin do doniczek przeprowadza się w momencie, gdy mają dobrze rozwinięte liście zarodkowe. Można użyć takiego samego substratu jak przy wysiewie, lub są dostępne mieszanki oznaczone nazwą "do dopieszczenia wysiewu".

Oprócz klasycznych doniczek warto wykorzystać torfowe pojemniki do ukorzeniania lub mogą posłużyć także kubeczki po jogurtach, w których zrobimy otworek w dnie do odpływu nadmiaru wody. Wykorzystanie specjalnych torfowych pojemników do ukorzeniania jest korzystne przede wszystkim z tego powodu, że przy późniejszym wysadzaniu do gruntu nie dojdzie już do naruszenia systemu korzeniowego rośliny, a pojemnik samoistnie rozłoży się w ziemi. Podczas pikowania warto roślinom lekko skrócić korzeń, dzięki czemu dojdzie do lepszego rozwoju systemu korzeniowego.

Światło jest ważne szczególnie na początku

U młodych sadzonek dbamy o wystarczający dostęp światła, nie wystawiamy ich jednak na bezpośrednie słońce, mogłoby dojść do ich poparzenia. W przypadku niedoboru światła dochodzi do nadmiernego wydłużania się i rośliny są bardziej kruche. Podczas uprawy ważne jest utrzymywanie odpowiedniej temperatury.

Konkretnie sałata potrzebuje do wzrostu temperatury minimum 14 do 18°C w dzień i 12 do 14°C w nocy. Niektóre gatunki warzyw są jednak bardziej wrażliwe na temperaturę (ogórki sałatkowe, pomidory). Te gatunki wymagają temperatury w ciągu dnia minimum 20°C, a w nocy co najmniej 12°C. Z temperaturą w inspekcie czy w szklarni nie należy przesadzać - temperatury powyżej 30°C hamują intensywność fotosyntezy i przez to dochodzi do zatrzymania wzrostu rośliny. Nie jest dobre także nadmierne wahanie temperatur między dniem a nocą, to również hamuje wzrost roślin.

Jakie rośliny najczęściej przyspieszamy?

• Warzywa korzeniowe
• Papryki
• Sałatę
• Róże, mieczyki, lilie