Marchew długa R.St.O.Herz - nasiona marchewki

Daucus carota - R.St.O.Herz

Wszyscy ją znamy, wszystkim smakuje i w kuchni należy do najczęściej używanych warzyw korzeniowych. Tak, mowa o marchewce. Pochodzi z południowej Azji, z obszaru dzisiejszego Afganistanu, Pakistanu i Iranu. Marchewka jest rośliną dwuletnią. Ma liście pierzaste. Łodyga kwiatowa może osiągać wysokość do 1,5 m, kwiatostan tworzy złożony baldach, a kwiaty są białawe.

Marchewkę możemy podzielić na dwa podstawowe rodzaje - marchew zwyczajna dzika (jest to pierwotna nieszlachetna forma z białym korzeniem) i marchew zwyczajna uprawna (tutaj należą wszystkie obecnie uprawiane odmiany marchewki). Marchew zwyczajna uprawna ma bardziej masywny korzeń, którego kolor może być biały, żółty, pomarańczowy, czerwony, fioletowy, a nawet wielokolorowy (na zewnątrz może być inny niż w środku).

Według terminu wysiewu rozróżniamy marchewki na - KAROTKĘ (delikatniejsza wczesna marchewka, krótsza i ma bardziej okrągły korzeń), BABY KAROTKĘ (młoda wczesna karotka, wyróżnia się delikatnym smakiem i kruchą strukturą) i MARCHEWKĘ KLASYCZNĄ (późny typ, ma słodkawy gładki korzeń o półdługim kształcie, spiczasty koniec).

To jednak nie koniec. Ulubioną marchewkę możemy również podzielić według kształtu korzenia, dla którego ją uprawiamy. Na przykład typ Berlikum ma większe walcowate korzenie z tępym końcem. Marchewki tego typu są odpowiednie do bezpośredniej konsumpcji, długotrwałego przechowywania, suszenia i dalszej obróbki. Flakee wyróżnia się bardzo długimi zwężonymi korzeniami z szerokim i płaskim końcem. Nadaje się do bezpośredniej konsumpcji, długotrwałego przechowywania, suszenia i innych rodzajów przetwarzania. Parisian ma małe korzenie w kształcie rzodkiewki. Typ odpowiedni do bezpośredniej konsumpcji i przetwarzania. Nantes to klasyczna karotka, z którą spotykamy się w sklepach. I na koniec typ Chantenay to marchewka z krótszymi, raczej stożkowatymi korzeniami. Nadaje się do bezpośredniej konsumpcji, suszenia i innych rodzajów przetwarzania.

Marchewka ma wysoką zawartość substancji mineralnych. Ma również wysoką zawartość potasu, magnezu, fosforu, ale także chloru. Zawiera także liczne mikroelementy - bor, wanad, żelazo, jod, kobalt, miedź, mangan, cynk.Jest źródłem prowitaminy A – betakarotenu. Zawiera także trochę witaminy C lub witamin z grupy B.

Zaletą marchewki jest również to, że należy do bardzo nieprzecaplionych warzyw. Możesz ją uprawiać również w pojemnikach, na przykład na tarasie!

Jak uprawiać marchewkę

• Wymaga słonecznego stanowiska. Grządki regularnie spulchniamy i podlewamy. Zdecydowanie nie zalewamy, moglibyśmy spowodować zniszczenie całego wysiewu. Marchewka należy do roślin lubiących chłód, najlepiej rozwija się w temperaturach około 16°C. Zielenieniu główki korzeni zapobiegamy poprzez okopywanie ziemią wokół roślin.

• Niewłaściwa do wysadki jest świeżo nawożona gleba. Nasiona wysiewa się na grządkę, gdy miną przymrozki. Temperatura dzienna powinna wynosić średnio co najmniej 7°C (idealna uprawa marchewki jest przy temperaturach dziennych około 16°C). Wysiewa się na głębokość 1 do 2 cm w odległości około 15 cm. Wschodzące rośliny należy przerwać na odległość około 5 cm. Późne odmiany marchewki wysiewa się w ten sam sposób od końca wiosny do początku lata.

• Marchewka wymaga dokładnie uprawionej gleby z wystarczającą ilością składników odżywczych i wilgoci. Gleba powinna być lekka i żyzna. Optymalne pH jest neutralne do słabo zasadowego. Gleba nie powinna zawierać brył i kamieni.

• Przed spulchnieniem gleby warto wzbogacić miejsce wysiewu o dobrze wyległy kompost. Przed siewem do gleby wprawiamy 70g N, 30g P i 150g K. W fazie 3-5 liści aplikujemy 20g N w ledku. Podczas wegetacji nawożymy nawozem NPK o niższej zawartości azotu i wyższym udziale potasu. Nie używamy obornika. Marchewka na ten typ nawożenia reaguje pękaniem.

• Czarna zgnilizna marchewki objawia się na kiełkujących roślinach pociemnieniem, ścieńczeniem i gnilizną szyjki korzeniowej oraz zasychaniem liści. Podczas wegetacji choroba ta nie objawia się zbytnio na korzeniach. Na zaatakowanych korzeniach powstają ciemne, suche wklęsłe plamy. Ochronę przeprowadzamy preparatem Dithane DG Neotec.

  Sucha plamistość liści marchewki objawia się w trakcie wegetacji i rozprzestrzenia się między roślinami za pomocą wiatru i deszczu konidiami, które powstają na zaatakowanych liściach. Na najstarszych liściach powstają od jednego do dwóch milimetrów wielkości żółtobrązowe plamy z jaśniejszym obrzeżem. Plamy stopniowo powiększają się, zlewają i ciemnieją. W późniejszej fazie liście są całkowicie ciemne i obumarłe. Ochronę przeprowadzamy preparatem Ortiva.

  Pchełka marchewkowa ukazuje się na młodszych roślinach, które żółkną i obumierają. Na powierzchni korzenia, głównie w jego górnej trzeciej części, są widoczne z zewnątrz korytarzowate wyżery z larwami much. Uszkodzone rośliny gnią podczas przechowywania. Obecnie ochrona nie jest możliwa. Wcześniej przeprowadzano ją preparatem Dursban 10 G.

  Miękka zgnilizna marchewki jest spowodowana niewłaściwym przechowywaniem warzyw korzeniowych w wilgotnym środowisku. Marchewka zamienia się w papkowatą cuchnącą masę. Przed przechowywaniem marchewkę oglądamy i oczyszczamy z resztek ziemi.

  Przez ssanie węgorków korzenie marchewki są zniekształcone i tworzą nadmierną ilość bocznych korzeni. Wysiew nagietków może znacznie obniżyć występowanie węgorków w glebie. Przestrzegamy również płodozmianu.

  Mączniak prawdziwy objawia się na wszystkich nadziemnych częściach (liściach, ogonkach, łodygach, kwiatostanach i nasionach) białawymi mącznymi nalotami. Ochronę przeciw mączniakowi prawdziwemu baldaszkowatych przeprowadzamy preparatem Ortiva.

• Wczesne odmiany zbieramy od 8. tygodnia po wysadzeniu. Późne odmiany potrzebują czasami aż 11 tygodni. Zbiór przeprowadzamy ręcznie wyrywając lub możemy ostrożnie pomóc sobie widłami tak, aby nie uszkodzić korzenia roślin.