Groch mózgowy

Pisum sativum

Groch był uprawiany już w młodszej epoce kamienia, obecnie uprawia się go niemal na całym świecie. Zawiera wiele witamin i substancji aktywnych. Jest również źródłem białka oraz witamin C, B, wapnia, potasu, fosforu, magnezu i innych. Należy do roślin jednorocznych. Te strączkowe warzywa należą do rodziny bobowatych. Kwiaty są białe, a owocem jest strąk. Ziarna mogą być jasnozielone do ciemnozielonych.

Groch można podzielić na trzy grupy uprawne. Groch łuskowy, którego nasiona nadają się do mrożenia i świeżego przetwarzania w kuchni. Groch cukrowy, kiedy do spożycia używa się całego strąka wraz z nasionami. Groch okrągłonasienny, który ma wysoki udział skrobi. Nadaje się do obróbki termicznej np. do zup. Ze względu na wczesność uprawy rozróżniamy odmiany bardzo wczesne, wczesne, średnio wczesne, średnio późne i późne.

Jak uprawiać groch

• Wymaga jasnego stanowiska, jednak nie bezpośredniego słońca. Groch należy do roślin zimnolubnych. Najlepiej rośnie przy temperaturach 13 – 18 °C. To nie oznacza, że znosi mróz. Obficie podlewamy szczególnie w okresie kwitnienia i zawiązywania strąków. Gleba nigdy nie powinna całkowicie wyschnąć. Susza nie służy grochowi. Groch należy do roślin pnących, dlatego należy zapewnić mu podporę. Jeśli uprawiamy groch w rzędach - naciągamy między nimi sznurek. Groch zadowoli się każdą podporą - płot, pergola, drewniana listwa. Okolice nasadzeń regularnie spulchniamy i usuwamy chwasty.

• Wysiew przeprowadzamy wczesną wiosną, najlepiej pod koniec marca do początku kwietnia. Groch łuskowy wysiewamy od kwietnia do czerwca. Wysiewamy na przygotowane pole w rzędach oddalonych o 15 - 30 cm, ziarna co 4 -6 cm od siebie. Nasiona wysiewamy na głębokość 5 - 7 cm.

• Gleba powinna być przepuszczalna, dobrze uprawiona z wystarczającą dawką składników odżywczych. Nie powinna szybko wysychać, ale jednocześnie nie może długo pozostawać zamokła.

• Przed wysadzeniem nawożymy glebę dojrzałym kompostem lub przefermentowanym obornikiem.

  Aplikujemy według potrzeb nawozy fosforowe i potasowe. Dawka 20 kg N, 50 kg P, K 120 kg na hektar. Jeśli gleba przed siewem była odpowiednio nawożona, nie ma potrzeby dokarmiania w czasie wegetacji.

• Strąkowiec grochowy - jego larwy wywierają otwory w nasionach. W każdym ziarnie przebywa tylko jedna larwa. Larwy uszkadzają ziarna, obniżają plon, jakość i zdolność kiełkowania grochu. Dorosłe chrząszcze zjadają pyłek, płatki korony lub słupki grochu. Ochrona chemiczna to oprysk w okresie kwitnienia, gdy pierwsze dwa kwiaty na łodydze przekwitają i zaczyna się tworzyć pierwszy strąk. Profilaktyką jest odpowiedni wcześniejszy wysiew grochu.

  Ślimaczek liniowany - uszkadza liście. Blaszki liściowe są od brzegów regularnie wygryzane. Larwy tego chrząszcza również uszkadzają rośliny, żyją w bulwiastych naroślach na korzeniach i niszczą je. Odpowiednią ochroną jest oprysk preparatami Karate lub Sumithion oraz preparatami arsenowymi.

  Drutowce - larwy chrząszczy sprężykowatych. Rośliny więdną w rzędach lub ogniskach. Wysiane nasiona w ogóle nie wschodzą. Korzenie są uszkodzone, widoczne są charakterystyczne korytarze. Larwy są walcowate i twarde, błyszczące, żółtobrązowe i około trzech centymetrów duże. Ochrona chemiczna nie jest zbyt odpowiednia. Jeśli pojawią się drutowce, regularnie i głębiej przekopujemy glebę i nie pozostawiamy jej w spokoju nawet po zbiorach. Pomaga również nawożenie wapnem azotowym.

  Kolejnym wrogiem grochu są ptaki, szczególnie sójki, gołębie. W tym przypadku stosujemy płoszaki, pułapki czy siatki.

• Zbiór przebiega mniej więcej od połowy czerwca do połowy lipca w zależności od wczesności wysianych odmian.

  Odmiany wczesne zbieramy już od 12. tygodnia po wysadzeniu.

  Groch cukrowy zbieramy, gdy w strąkach są słodkie duże groszki. Wskazane jest po prostu sprawdzić jeden strąk, czy są wystarczająco dojrzałe.