Odżywianie i nawożenie warzyw

Dobrą podaż składników odżywczych wymagają zasadniczo wszystkie rodzaje warzyw. Czy wiedzieliście, które pierwiastki znajdują się w glebie i których rośliny potrzebują do swojego rozwoju, do kwitnienia i owocowania?

Składniki odżywcze niezbędne dla warzyw

Rośliny warzywne potrzebują do prawidłowego wzrostu i plonowania szerokiego spektrum makro- i mikroelementów. Do makroelementów zaliczamy:

  • Azot (N) - odpowiedzialny za wzrost zielonej masy i rozwój liści
  • Fosfor (P) - wspomaga rozwój korzeni, kwitnienie i zawiązywanie owoców
  • Potas (K) - poprawia jakość plonów, odporność na choroby i warunki stresowe
  • Wapń (Ca) - wzmacnia ściany komórkowe i strukturę roślin
  • Magnez (Mg) - kluczowy składnik chlorofilu
  • Siarka (S) - niezbędna do syntezy białek

Mikroelementy, choć potrzebne w mniejszych ilościach, są równie ważne: żelazo (Fe), mangan (Mn), bor (B), miedź (Cu), cynk (Zn) i molibden (Mo).

Kiedy i jak nawozić warzywa

Właściwe nawożenie warzyw zależy od kilku czynników - rodzaju gleby, uprawianego gatunku oraz fazy rozwojowej rośliny. Warzywa liściowe potrzebują więcej azotu, podczas gdy warzywa owocowe wymagają większych dawek fosforu i potasu.

Odżywianie i nawożenie warzyw

Wszystkie rośliny potrzebują do prawidłowego wzrostu substancji odżywczych. Również warzywa wymagają do swojego rozwoju niezbędnych warunków życiowych - światła, ciepła, powietrza, substancji odżywczych i nawadniania. W naszych warunkach klimatycznych warzywa mają wystarczającą ilość światła i ciepłych dni do swojego rozwoju. Należy im dostarczać substancje odżywcze i nawadnianie, szczególnie gatunkom bardziej wymagającym.

Do udanej uprawy warzyw prowadzą następujące kroki:

  • prawidłowa uprawa gleby
  • regularne nawożenie
  • zmianowanie roślin w tym samym miejscu
  • wystarczające nawadnianie

Jeśli przestrzegamy tych warunków - zawsze osiągniemy dobre plony. Zmęczona i wyczerpana gleba bez substancji odżywczych, z resztkami ciągle tych samych roślin jest niewystarczająca dla prawidłowego rozwoju. Dobry zapas substancji odżywczych w glebie wymaga w zasadzie każdy gatunek warzyw. Substancje odżywcze to substancje mineralne, które są rozpuszczone w glebie. W formie roztworu wodnego lub w stałych cząsteczkach gleby.

Do normalnego rozwoju rośliny potrzebują dziesięciu podstawowych pierwiastków biogennych. Są to tlen, wodór, węgiel, azot, fosfor, potas, wapń, magnez, siarka i żelazo. W małych ilościach potrzebują mikroelementów, którymi są: cynk, bor, miedź, kobalt, molibden, jod, mangan, sód, krzem i inne.

Rośliny pobierają wszystkie substancje odżywcze swoimi korzeniami z gleby. W glebie wyżej wymienione pierwiastki są rozpuszczone w formie związków. np. azot pobierają w formie kwasu azotowego lub amoniaku.

Węgiel, tlen i wodór - tworzą podstawowy składnik każdej materii organicznej, która z nich powstaje podczas fotosyntezy. Przy niewystarczającej wentylacji i wilgoci rośliny obumierają. Z tego powodu, że brakuje im dopływu tlenu. Spulchniając glebę wzbogacamy ją tlenem, który korzystnie działa na korzenie i bakterie glebowe.

Azot - jest jednym z najważniejszych pierwiastków dla odżywiania roślin. Rośliny pobierają azot w największych ilościach ze wszystkich pierwiastków. Z warzyw azotu potrzebują szczególnie warzywa liściowe. Niedobór azotu powoduje ubytek chlorofilu w liściach, które żółkną i bledną.

Fosfor - najwięcej jest zawarty w owocach i nasionach. Fosfor jest ważny dla rozwoju i dobrego zapylania kwiatów. Niedobór fosforu powoduje zawartość mniejszych substancji smakowych. Rośliny słabo i późno kwitną. Warzywa korzeniowe (marchew) mają mdły, niewyraźny kolor. Nadmiar fosforu powoduje szybkie dojrzewanie owoców i przedwczesne starzenie się rośliny. Nadmiar fosforu można wyrównać poprzez dodanie nawozów azotowych i potasowych do gleby.

Potas - niezbędny element przy tworzeniu celulozy, tłuszczy, cukrów i skrobi. Rośliny strączkowe są wymagające pod względem potasu. Niedobór potasu powoduje ogólnie zły stan roślin. Liście od brzegów bielają i żółkną. Mogą pojawić się czerwonobrązowe plamy. Rośliny wytwarzają mniejszą liczbę owoców. Owoce mogą być mniejsze, drobniejsze, pokręcone i mało trwałe. System korzeniowy roślin nie rozwija się i są one przez to mało odporne przy suchej i mroźnej pogodzie.

Wapń - regulator równowagi chemicznej w glebie. Neutralizuje kwasy organiczne w roślinach, szczególnie kwas szczawiowy. Niedobór wapnia powoduje żółknięcie i blaknięcie liści. Na niedobór wapnia cierpią szczególnie rośliny rosnące w glebach podmokłych i kwaśnych. Nadmiar wapnia nie jest częstym zjawiskiem. Jeśli glebę przewapnujemy, ograniczymy tym samym roślinom dostęp do żelaza, magnezu i fosforu.

Magnez - jest w największej ilości zawarty w nasionach i kwiatach roślin. Jest znaczącym składnikiem liściastej zieleniny.

Magnez, wapń i potas powinny być w glebie w harmonijnym stosunku. Przy niedoborze magnezu liście blaknąć i żółkną tak samo jak przy niedoborze wapnia i żelaza.

Siarka jest składnikiem białek i wielu olejków roślinnych. Najwięcej siarki wymagają cebulowate, kapustowate i strączkowe.

Żelazo - jest ważne przy tworzeniu chlorofilu (podobnie jak mangan, miedź i cynk). Wspólnie biorą udział w dalszych procesach rozwojowych u roślin. Przy uprawie warzyw całkowicie wystarczająca jest ilość żelaza, która jest zwykle zawarta w glebie.

Mikroelementy - zwykły zapas w glebie jest dla roślin również wystarczający. Rośliny potrzebują ich w niewielkiej ilości. Wskazane jest wszystkie mikroelementy do gleby stopniowo dostarczać i uzupełniać!

Bor - jest jednym z najważniejszych mikroelementów. Wspomaga tworzenie kwiatów i owoców. Niedobór objawia się głównie u buraka ćwikłowego, powodując zgorzél sercową. Również u sałaty głowiastej, gdzie niedobór boru jest przyczyną czernienia liści. Rośliny wymagające pod względem boru to szczególnie pomidory, wczesne ziemniaki, kalafior itp.

Glin, krzem, sód i chlor - działają korzystnie na wzrost roślin. Glin z wapniem wspierają wzrost ścian komórkowych. Większość gleb cierpi na nadmiar chloru (jest to spowodowane nadmiernym nawożeniem solami potasowymi). Najwięcej chloru do swojego wzrostu potrzebują seler i burak.

Miedź - ma podobne zastosowanie w odżywianiu gleby jak żelazo. Przy niedoborze miedzi roślinom żółkną i opadają liście.

Molibden - wspomaga działanie bakterii glebowych. Rośliny potrzebują go tylko w niewielkiej ilości. U kalafiora niedobór molibdenu powoduje wykształcenie ślepych różyczek.

Jod - ma znaczenie raczej w odżywianiu ludzi niż upraw. Jod jest dodawany do niektórych nawozów przemysłowych.

Podobał Ci się ten artykuł? Podziel się nim ze znajomymi na Facebooku!

Autor: Hana Michalíková

Potrzebujemy Twojej zgody na używanie plików cookie, m.in. aby pokazywać Ci informacje dopasowane do Twoich zainteresowań.