Cycas japoński - symbol długowieczności

Sagowiec japoński - symbol długowieczności

Sagowiec japoński (łac. Cycas revoluta) - to roślina z rodziny sagowcowatych (łac. Cycadaceae). Jest najlepiej przystosowanym sagowcem do uprawy w domach, a także najpopularniejszym. Roślina rośnie bardzo wolno i jest dekoracyjna. Często bywa określana jako żywa skamielina. Sagowiec jest rośliną długowieczną, w przyrodzie występował już 250 milionów lat temu. Obecnie ten gatunek jest wpisany do Czerwonej Księgi gatunków zagrożonych, a handel jego nasionami jest kontrolowany i podlega ochronie międzynarodowej konwencji CITES. Te rośliny są długowieczne. W japońskich ogrodach rosną rośliny mające nawet 1100 lat. Niektóre obliczenia wskazują na rośliny mające nawet 2000 lat. Nie można u nich łatwo określić wieku jak u drzew na podstawie słojów rocznych, u sagowców wiek szacuje się na podstawie średniej prędkości wzrostu i liczby blizn po liściach.

Sagowiec japoński jest rośliną dwupienną, która w starszym wieku przypomina wyglądem palmę. Pień osiąga 3-8 m wysokości. Przyrasta jednak bardzo wolno, ok. 3 cm rocznie. Średnica pnia dorasta do szerokości 45-95 cm. U starszych roślin pień może się również rozgałęziać. Liście znajdują się na szczycie pnia i mają długość 50-180 cm oraz składają się ze 100-240 listków (które mają 8-18 cm długości i 4-7 mm szerokości). Te listki są skórzaste, sztywne, ciemnozielone, lekko podwinięte i w młodości bywają pokryte pomarańczowym meszkiem.

Kwitnienie u sagowców jest męskie i żeńskie. Męskie szyszki mają spiralnie ułożone łuski, pod którymi tworzy się pyłek, a żeńskie rośliny mają ok. 20 cm megasporofile, które są pokryte gęstym brązowym filcowatym okryciem i w dolnej części niosą 2-3 pary zalążków. Nasiona sagowca japońskiego są jajowate i mają pomarańczowo-czerwony osnasiennik.

Uprawa sagowców

Sagowiec japoński - w wolnej przyrodzie rośnie na stokach z wapiennym podłożem, na słonecznych stanowiskach. W wolnej przyrodzie może występować również w drzewostanach leśnych, zawsze jednak na wapiennym podłożu. Wymaga dobrze przepuszczalnej gleby i źle znosi zamoknienie. Sagowcom odpowiada subtropikalny klimat - letnie temperatury 26-33°C i w zimie temperatury od 7-20°C. Podobnych temperatur możemy osiągnąć przy uprawie w domu na parapecie nad grzejnikiem. Sagowce są odporne na mróz do -10°C. Wytrzymuje pień, liście opadają od mrozu.

Uprawa sagowca japońskiego nie jest wymagająca. Należy jednak znaleźć klucz do tego, aby roślina była u was w domu zadowolona.

Nasiona Cykasu, które zakupisz, mają kolorową - pomarańczowo-czerwoną łupinę. Należy ją całkowicie oczyścić, ponieważ chroni nasienie aż do jej rozpadu. Drewniane nasiono Cykasu warto więc namoczyć na 1-2 dni w letniej wodzie. Namaczaj je w wodzie dopiero wtedy, gdy wiesz, że będziesz wysiewać Cykasa. Nie trzeba naruszać łupiny na kilka dni wcześniej. Gdy nasienie wchłonie wodę, włóż je do przygotowanego substratu. Najlepszy jest keramzyt lub włókna kokosowe. Substrat - keramzyt warto wcześniej podgrzać w kuchence mikrofalowej i utrzymywać w nim ciepło. Do substratu można domiesić preparat przeciw pleśnieniu nasion. Nasienia nie wkładaj do substratu całego, ale maksymalnie do jego połowy. Substrat utrzymuj ciepły i wilgotny. Do kiełkowania możesz użyć np. miniszklarenki lub przykryć nasienie słoikiem albo daszkiem odciętym z butelki PET. Nasionko trzeba również odpowiednio wietrzyć, aby nie spleśniało. Właściwa temperatura do kiełkowania to około 30°C.

Cykasy kiełkują od kilku tygodni do 6 miesięcy. Nasiona kiełkują poprzez podłużne pękanie nasienia. Gdy tylko wyrośnie pierwszy listek, zapewnij sadzonkom dużo światła. Pierwszy listek pojawia się zwykle dopiero po wyrośnięciu głównego korzenia, bądź więc cierpliwy. Nasiona podczas kiełkowania ostrożnie kontroluj, aby nie gniły

Cykas potrzebuje:

• Wyższej doniczki, ponieważ ma potężny i głęboki korzeń główny. Ziemi nie dawaj całkowicie do brzegu, aby zostało miejsce na powierzchniowe, koralowate korzenie.
• Przewiewny i przepuszczalny substrat, który szybko odprowadzi wodę, a jednocześnie ziemia pozostanie wilgotna. Substrat można zmieszać z kamykami, perlitem, pumeksem lub innym grubym materiałem. Można również użyć substratu do palm lub kaktusów. Korzeniom nie odpowiada wilgotne środowisko, może spowodować ich gnicie.
• Podlewanie - nie musi być wcale regularne. Całkowite przeschnięcie ziemi po zwykłym tygodniowym urlopie roślinom nie zaszkodzi, jeśli nie chodzi o całkiem młode egzemplarze. Rośliny bardzo dobrze znoszą zaniedbywanie i niepodlewanie. Nadają się więc również dla zapracowanych i hodowców, którym nie wyrośnie nawet listek. Cykas na pewno wytrzyma z Tobą mieszkanie jak najdłużej, tak łatwo go nie pokonasz.
• Dużo światła i ciepła, jeśli to jest zachowane, rośliny raz w roku utworzą wrzut liści, które rosną ze środka rośliny i rozwijają listki podobnie jak paprocie. Warto więc Cykasa już w marcu umieścić w ciepłym i jasnym miejscu oraz obficie podlać. Ciepłe miejsce powinno być zapewnione również w nocy. W Polsce bardzo trudno zapewnić stałą temperaturę również w nocy, zwłaszcza jeśli masz Cykasa umieszczonego w miejscu zewnętrznym. Dlatego warto umieścić roślinę na parapecie nad grzejnikiem.

Cykasom szkodzi:

• Nadmierna pielęgnacja, nadmierne podlewanie, przenawoźenie i zbyt żyzna gleba.
• Zimne otoczenie - sagowce przestają tworzyć liście.
• Niedobór światła - roślina wytwarza długie liście, które zasychają i nie wyglądają estetycznie.
• Ciepła nie powinno się dostarczać roślinie już od stycznia, gdy w mieszkaniach sezon grzewczy jest w pełnym rozkwicie, roślina mogłaby wtedy przedwcześnie wypuścić liście, a te z powodu niedoboru światła dziennego mogłyby zakrnieć.

Nasiona sagowca są jadalne. Z pnia wytwarza się sago. Sago to skrobiowy proszek. Sago jest podstawą pożywienia na nizinach Nowej Gwinei, gdzie spożywane jest w postaci placka z rybą.

Sagowce uprawiane są w wielu regionach świata. Pochodzą z południowej Japonii. Pierwotnym miejscem występowania sagowców jest wyspa Kiusiu i archipelag Riukiu. Występują także w Chinach, w prowincji Fujian. Dużym eksporterem sadzonek sagowców jest Holandia.

Nie zapomnij podzielić się artykułem ze znajomymi!

Autor: Hana Michalíková