Wybór nawozu

Dlaczego i czym właściwie nawozimy?

Rośliny nawozimy po to, aby osiągnąć pożądane rezultaty w postaci dobrej jakości masy roślinnej. Roślina naturalnie pobiera składniki odżywcze z gleby, dlatego w gruncie rzeczy nawozimy glebę a nie bezpośrednio rośliny. Dotyczy to wszystkiego poza kilkoma wyjątkami, o których będzie mowa dalej. Biorąc to pod uwagę, jasne jest, że naszym celem jest mieć glebę prawidłowo i odpowiednio zaopatrzoną w składniki odżywcze jeszcze przed posadzeniem zamierzonych roślin. W praktyce uprawowej najczęściej spotyka się dwa przypadki organizacji środowiska uprawy. Pierwszy to wolna gleba na grządce, drugi to gleba umieszczona w pojemniku. Na grządce wykorzystujemy glebę przez wiele lat, dlatego dbamy o jej ulepszanie i w gruncie rzeczy ją tworzymy, natomiast przy uprawie w pojemnikach potrzebujemy od razu gleby w doskonałej kondycji. Większość uprawiających rośliny zgodzi się co do tego, że w żywieniu roślin najważniejszy jest ten pierwiastek, którego brakuje. Dlatego w praktyce może być mylący podział składników na główne oraz makro- i mikroelementy.

Tereny zewnętrzne - obornik cenniejszy od złota

Na grządce uprawiamy rośliny przez wiele lat, dlatego naszym celem powinno być zwiększanie żyzności gleby. Idzie to w parze ze zwiększaniem udziału materii organicznej w glebie. Materia organiczna zawarta w glebie w postaci próchnicy jest bowiem podstawą stabilności struktury gleby, gleba lepiej radzi sobie z wahaniami wilgotności, a dostarczane nawozy są lepiej pobierane przez glebę i powoli uwalniane roślinie. Nawożenie nawozami organicznymi powinno być zatem preferowane w warunkach zewnętrznych.

Nawożenie nawozami organicznymi

Zwiększyć udział materii organicznej w glebie można za pomocą obornika lub kompostu. Niestety, zwłaszcza obornika brakuje, dlatego firmy wychodzą naprzeciw uprawiającym i oferują nawozy organiczne w postaci granulowanej.

W przypadku stosowania obornika i jego komercyjnych form trzeba do gleby dostarczyć jeszcze fosfor, ponieważ obornik jest w niego ubogi. W granulatach zwykle jednak już występuje. Jeśli go nie ma, warto go dodać odpowiednim nawozem fosforowym (np. superfosfatem).

Nawozy organiczne działają fizjologicznie kwaśno, dlatego na glebach kwaśnych warto je uzupełniać jeszcze wapnowaniem. Jest to wskazane, jeśli zamierzamy uprawiać rośliny, które lubią obojętny odczyn gleby, a takich jest większość. Wapnowanie to zabieg, który wykonujemy w kilkuletnich odstępach, jeśli pH gleby stale powoli się obniża. Obniżanie pH gleby to tendencja w większości naszych regionów. Wapnować można np. dolomitem, którym dodatkowo dostarczymy do gleby magnez.

Nawożenie nawozami nieorganicznymi

O ile nawozy organiczne można sensownie stosować tylko na terenach zewnętrznych, o tyle stosowanie nawozów nieorganicznych podlega tym samym zasadom zarówno na grządce, jak i w doniczce.

Wybór rodzaju nawozu

Nawozy nieorganiczne dzielą się na nawozy jednoskładnikowe, dwu.. i wieloskładnikowe. Na nasze potrzeby możemy je podzielić na jednoskładnikowe i kompletne.

Nawóz jednoskładnikowy

Wybieramy go wtedy, gdy brakuje nam jednego pierwiastka, co fachowo nazywa się deficytem. Może go powodować albo niska zawartość pierwiastka w glebie, albo jego blokowanie przez inny pierwiastek (nadmiar potasu blokuje pobieranie magnezu). Dlatego szybsze i skuteczniejsze jest jego zastosowanie w postaci oprysku dolistnego. Uwaga, stężenie nawozu przy oprysku nie może przekraczać 1%! Przy niedoborze magnezu zastosujemy oprysk solą gorzką, przy niedoborze boru boraks.

Nawóz wieloskładnikowy, czyli kompletny

Zawiera zazwyczaj wszystkie ważne pierwiastki potrzebne do wzrostu wybranej rośliny. Dziś dostępne są specjalne nawozy na większość uprawianych gatunków. Docenimy je zwłaszcza tam, gdzie od rośliny oczekujemy wydajności przez cały sezon, przykładem mogą być pelargonie, petunie i inne ozdobne kwiaty. Korzystne są kompletne nawozy o powolnym uwalnianiu.

Firmy produkujące małe opakowania nawozów wychodzą naprzeciw działkowcom i zwykle już z opakowania widać, dla jakiej grupy roślin nawóz jest przeznaczony. Nie trzeba się więc obawiać.

Działkowcy z pewnością docenią nawozy uniwersalne, które można stosować do wielu gatunków roślin. Także niektóre nawozy specjalistyczne są pod względem składu często podobne i można ich używać do kilku gatunków, jednak zawsze należy trzymać się instrukcji, aby uniknąć przykrych niespodzianek.

Kilka rad i zasad na koniec

• Zawsze przestrzegaj przepisanych stężeń, terminów i sposobów aplikacji.
• Pamiętaj, że młode rośliny są bardziej wrażliwe na nawozy, nawozi się je mniej i słabszymi stężeniami. 
• Nawozy granulowane nie mogą mieć bezpośredniego kontaktu z rośliną/korzeniami, mogłoby dojść do ich uszkodzenia.
• Warzyw liściastych nie nawoź nadmiernie, kumulują azot, którego nadmiar jest niebezpieczny dla małych dzieci.
• Młode rośliny nawozimy nawozami z dostateczną ilością azotu i potasu, dorosłe wymagają także fosforu dla równomiernego kwitnienia i plonowania.