Biedrzeniec anyż dla lepszego trawienia i zdrowego oddychania

Anyż wonny (łac. Pimpinella anisum) to przyprawa i zioło, które pięknie pachnie i dobrze smakuje. Ma wyraźne właściwości lecznicze, wspomaga trawienie i oczyszcza drogi oddechowe. Ma orientalny aromat, anyż jest charakterystycznym elementem kuchni chińskiej i indyjskiej.

Już w starożytności anyż uważano za wszechstronną roślinę. W Egipcie używano go do wróżenia, dodawano do kadzideł i stał się rośliną nowożeńców, prawdopodobnie ze względu na jego właściwości afrodyzjakalne. Ludzie stosowali go do leczenia niemal wszystkich chorób, a także w mieszankach z innymi przyprawami do doprawiania potraw. Roślinę anyżu ludzie używali jako odtrutkę po ukąszeniu jadowitych owadów i zwierząt. Po obfitym obiedzie w rzymskim domu podawano ciastka anyżowe wspomagające trawienie. W średniowieczu anyż zyskał miano panaceum. Szybko rozprzestrzenił się w wielu ogrodach kuchennych, najbardziej popularny był w Anglii. Do dziś Hindusi żują anyż, aby odświeżyć oddech. W ludowym lecznictwie uważano go również za roślinę, która zachowuje młodzieńczy wygląd i zwiększa płodność.

Roślinka anyżu wonnego pochodzi pierwotnie z Egiptu, była rozpowszechniona i uprawiana głównie w basenie Morza Śródziemnego. Obecnie do największych producentów należą Indie, Turcja i Hiszpania.

Ludowa nazwa anyżu to biedrzeniec, anýz. Jego botaniczna nazwa to biedrzeniec anyżowy. W Czechach znany jest również pod nazwą biedrzeniec zwyczajny.

Uprawa anyżu

Anyż wonny (łac. Pimpinella anisum) to roślina jednoroczna, która dorasta do wysokości 30-60 cm. Należy do rodziny selerowatych (łac. Apiaceae). Anyż uprawiamy z nasion, które przesiewamy w inspekcie w marcu - kwietniu. Roślina nie znosi mrozów. Wysiew nasion na grządkę wykonujemy, gdy miną przymrozki i temperatura powietrza osiągnie przez kilka dni z rzędu 7-8°C; najczęściej jest to już w kwietniu, przygruntowe przymrozki jednak anyżowi nie szkodzą. Nasiona kiełkują 16-20 dni. Do jego uprawy odpowiednia jest lżejsza gliniasto-piaszczysta gleba z wystarczającą ilością wapnia. Idealne stanowisko dla niego to słoneczne miejsce dobrze osłonięte przed wiatrem.

Roślina anyżu najpierw tworzy różyczkę liści przyziemnych, później wypuszcza łodygę kwiatową. Ma rozgałęzioną łodygę, która jest prosta. Wyrastają z niej dolne liście sercowate, wyżej tworzy trójdzielne liście pierzasto wcięte. W okresie wegetacji wskazane jest dobrze podlewać roślinki anyżu i czyścić grządkę z chwastów. Kwitnie białymi kwiatami, które zgrupowane są w baldachach i kwitną od czerwca do sierpnia. Kwiaty anyżu są bardzo aromatyczne i odpędzają owady.

Wskazówka: W okresie dojrzewania nasion dla rośliny ważna jest duża ilość światła.

Zbieramy owoce anyżu w sierpniu - wrześniu. Najlepszym czasem na zbiór jest sierpień - wrzesień, kiedy roślina ma żółtobrązowy kolor i 2/3 owoców ma szary kolor. Ścinamy całą roślinę, którą pozostawiamy w snopkach do wysuszenia przez 2-3 tygodnie. Następnie wymłacamy nasiona. Przechowujemy je w dobrze zamkniętych pojemnikach, które chronią nasiona przed wilgocią.

Anyż pomaga pokonać kaszel i wspomaga trawienie

Anyż wspomaga leczenie układu oddechowego, redukuje śluz oskrzelowy, przez co ułatwia odkrztuszanie. Pomaga przy astmie, wspomaga trawienie, eliminuje wzdęcia i brak apetytu. Z przewodu pokarmowego usuwa procesy gnilne i drożdżowe. Wraz z kminem, kolendrą i koprem włoskim anyż jest odpowiedni do stosowania również dla karmiących matek, ponieważ wspomaga wytwarzanie mleka matki. Zaleca się stosowanie anyżu szczególnie dla palaczy, zwłaszcza podczas odzwyczajania od palenia.

Z anyżu wonnego przygotowujemy herbatę: do 250 ml wrzącej wody dodajemy pół łyżeczki od kawy owoców anyżu. Mieszankę pozostawiamy do zaparzenia na 10 minut, a następnie odcedzamy. Herbatę podajemy 2-3 razy dziennie. Ma działanie relaksujące i pomaga również przy bezsenności.

Anyż zawiera 0,3% olejku eterycznego, spondinę, izobergapten, pimpinelinę, umbeliferon, saponinę, pektynę, żywice, garbniki, cukier, sole potasu, wapnia i inne substancje.

Anyż jest w kuchni znanym nasionkiem chlebowym

Owoce anyżu przyjemnie pachną, są trochę słodkie i przypominają smakiem lukrecję. Przyprawiamy nim np. zupy, sosy, wieprzowinę, gotowane i pieczone ryby, ziemniaki, sałatki i inne potrawy. Jest przyprawą do chleba, ciastek i wypieków. Jest charakterystycznym ziołem dla kuchni chińskiej i indyjskiej.

Anyż wonny jest rośliną jednoroczną dorastającą do wysokości 60 cm. Uprawiamy go z nasion, najlepiej wstępnie wyhodować go w inspekcie. Kwitnie aromatycznymi białymi kwiatkami od czerwca do sierpnia. Tworzy szarobrązowe owoce - rozłupki. Jest skutecznym ziołem i przyprawą. Działa jako przeciwskurczowy, moczopędny, wykrztuśny, mlekopędny i żołądkowy. W kuchni anyż nadaje się do przygotowania past serowych, ewentualnie kwiatami możemy ozdobić sałatki. Ma słodkawy smak, dlatego anyż dodajemy również do pierników, chleba biskupiego czy zwykłego chleba. We Francji przygotowują z niego znany likier anyżówkę, który podają jako środek na "dobre trawienie" po posiłku.