Piękny dziurawiec jako naturalny antydepresant

W skrócie: Dziurawiec zwyczajny (Hypericum perforatum) to bylina dorastająca do 50–60 cm, kwitnąca na żółto od maja do sierpnia. Tradycyjnie stosuje się go jako ziele uspokajające, a wśród jego składników jest hiperycyna. Działa fotouczulająco, dlatego podczas stosowania należy unikać długiego przebywania na słońcu.

Dziurawiec zwyczajny (łac. Hypericum perforatum) jest bardzo znanym ziołem leczniczym o szerokim spektrum zastosowania. Dziurawiec był znany już ludziom w starożytności; Grecy i Rzymianie wierzyli, że właśnie dziurawiec odstrasza złe duchy, dlatego pęczek rośliny wieszali nad domowymi ołtarzykami. Dziurawcem zwyczajnym odpędzali również burzę i ogień. Już Paracelsus nazwał go najlepszym roślinnym lekarstwem świata.

Zachowane zapisy wspominają dziurawiec w dziele Dioskuridesa, gdzie występuje jako zioło na leczenie poparzeń i ishiasu. Według znanej legendy jego nazwa pochodzi od imienia męczennika Jana Chrzciciela. Podczas jego egzekucji krew Chrzciciela spływała na żółte kwiaty dziurawca, dlatego gdy dziś przetniemy roślinę, wypływa z niej czerwony sok. Wśród ludzi znany jest również pod nazwą krew św. Jana lub ziele świętojańskie. Wzmiankę o dziurawcu znajdziemy już w najstarszym zachowanym lekopizie medycyny klasztornej; w Lekopizie z Lorsch, który mówi, że " dziurawiec zwyczajny zaleca się przeciw posępności." Na przełomie średniowiecza i czasów nowożytnych był głównym ziołem przeznaczonym do wypędzania diabła, dlatego nazywano go fuga daemonum, czyli ucieczka demonów lub czartów.

W tradycyjnej medycynie chińskiej podaje się go przy ostrej hepatitidzie, zapaleniu ślepej kiszki, a nawet przy ukąszeniu węża.

Dziurawiec zwyczajny znajdziemy w suchych glebach na skrajach dróg, na pastwiskach, łąkach, w zaroślach i na trawiastych miejscach. Celowo uprawia się go na różnych kontynentach, w Europie jest to Węgry, w południowej Afryce, na Nowej Zelandii i w innych lokalizacjach.

Do rozpowszechnionych ludowych nazw dziurawca należą dzwonek, czarodziej, laskawiec, ziele świętojańskie, krążek, korzeń Matki Bożej i kwiat Panny Marii. Łacińska nazwa dziurawca oznacza perforację, przedziurawienie. Może dlatego znamy go pod nazwą Dziurawiec zwyczajny. W Anglii rozpowszechniona jest nazwa St. John's Wort.

Uprawa dziurawca

Dziurawiec zwyczajny (łac. Hypericum perforatum) jest byliną wieloletnią, która należy do rodziny dziurawcowatych (łac. Hypericaceae). Dorasta do wysokości 50-60cm. Dobrze rośnie w miejscu słonecznym lub cieniowym, w przepuszczalnej glebie. Ma długą wyprostowaną łodygę, która rozgałęzia się ku górze. Łodyga przy przecięciu jest okrągła, lekko spłaszczona i znajdziemy na niej 2 skrzydełka. Jego liście są siedzące, długie 1-3cm. Gdy patrzy się na liście pod światło wyglądają na kropkowane, co powodują gruczołki z olejkiem eterycznym, które są umieszczone w mezofilu liści. Kwiaty dziurawca tworzą kwiatostan baldachogronowy, który możemy oglądać w okresie od maja do sierpnia. Kwiaty są intensywnie żółtego koloru.

Według ludowych tradycji dziurawiec zbiera się w noc świętojańską. Blask księżyca podobno zwielokrotnia lecznicze właściwości rośliny i daje moc przywoływania miłości.

Dziurawiec jest naturalnym antydepresantem

Dziurawiec zwyczajny działa uspokajająco na nerwy, jest moczopędny, żółciopędny i łagodnie antyseptyczny. Skutecznie działa również przeciw wirusom, bakteriom i grzybom. Stosujemy go przy chorobach wątroby i pęcherzyka żółciowego, przy zapaleniu żył, przy zapaleniach dróg moczowych, przy różnych stanach zapalnych ginekologicznych, wspierająco w leczeniu choroby Bechterewa oraz przy stwardnieniu rozsianym. Bardzo pozytywnie wpływa na przemianę materii i korzystnie wpływa na czynność układu nerwowego. Korzystnie wpływa również na psychikę człowieka i stanowi wsparcie przy stanach lękowych i bezsenności. Sezonowo możemy stosować dziurawiec przy zimowej depresji, wiosennym zmęczeniu, bólach duszy oraz w okresie menopauzy. Dziurawiec wykorzystujemy także do pielęgnacji ran, oparzeń, siniaków, owrzodzeń skóry i grzybic. Najczęściej przygotowuje się z niego płyn do płukania. Należy do roślin fotodynamicznych, które wywołują fotoalergię, co oznacza chorobliwą nadwrażliwość na światło słoneczne. Podczas stosowania dziurawca nie zaleca się długotrwałego wystawiania się na promieniowanie słoneczne. W ludowym lecznictwie jest głównym zielem do leczenia reumatyzmu.

Dziurawiec zawiera garbniki (10-12%), olejek eteryczny (0,2%), glikozydy flawonowe, diantrony, hiperycynę, witaminę C, prowitaminę A. Według badań hiperycyna, substancja którą zawiera dziurawiec, wspomaga oddychanie komórek i przemianę materii w organizmie.

Zdrowa herbata z dziurawca

Przygotowujemy ją tak, że 1 łyżeczkę do kawy mieszanki zalewamy 250ml wrzącej wody, pozostawiamy do zaparzenia na 10 minut. Następnie mieszankę przecedzamy i pijemy. Herbata z dziurawca jest bardzo smaczna. Herbatę zawsze przygotowujemy świeżą i nie zaleca się jej słodzenia. Zaleca się jej regularne stosowanie przez okres 3 tygodni w dawkach 3 razy dziennie, aby uzyskać pożądany efekt. Podczas picia herbaty z dziurawca nie zaleca się długotrwałego przebywania na słońcu. Dziurawiec wpływa ponadto na działanie wielu leków: zmniejsza skuteczność antykoncepcji hormonalnej i nie wolno go łączyć z lekami przeciwdepresyjnymi. Jeśli przyjmujesz jakiekolwiek leki, przed jego stosowaniem skonsultuj się z lekarzem lub farmaceutą.

Dla wspomagania czynności układu trawiennego warto przygotować mieszankę ziołową złożoną z równych części dziurawca, rumianku, melisy i mniszka lekarskiego. Do przygotowania skutecznego napoju używamy 1 łyżki stołowej mieszanki, którą zalewamy 300ml wrzącej wody i pozostawiamy do zaparzenia na 20 minut. Następnie przygotowany napar przecedzamy i pijemy niesłodzony 3-4 razy dziennie.

Wskazówka na zakończenie

Dziurawiec zwyczajny, ludowo nazywany zielem świętojańskim, kwitnie pięknymi żółtymi kwiatami, dzięki czemu jest nie do przeoczenia. Jest niewymagającą rośliną byliczą wieloletnią. Zbieramy z niego wierzchołki o długości 15-30 cm, które suszymy warstwami lub w snopkach. Lecznicze właściwości dziurawca wykorzystujemy przy chorobach przewodu pokarmowego, układu moczowego i płciowego oraz przy chorobach skóry. Znacząco pomaga przy depresji, stanach lękowych i poprawia sen.